Rüşvet ve Yolsuzlukla Mücadele Politikası
Şirket çalışanları, yöneticileri ve şirket adına hareket eden üçüncü kişiler için rüşvet, nüfuz ticareti ve yolsuzluk yasaklarını, hediye ve bağış kurallarını ve bildirim kanalını düzenleyen uyum politikası.
Üç adımda hazır.
Soruları yanıtla
Her ekranda tek konu var. Yanıtın belgede yerini anında alır ve vurgulanır.
Önizlemede kontrol et
İlk 3 bölüm açık. Belgenin kurallarına takılan bir seçim yaparsan nedeniyle birlikte uyarılırsın.
Tamamını aç
Ön sürümde ödeme alınmaz; belgenin tamamı ekranda açılır. Ödeme ile Word ve PDF indirme açılışta devreye girer.
Belgede neler var?
Kanuni kurala bağlı bölümler, dayandıkları hükümle birlikte gelir.
- 11. Amaç ve kapsam
- 22. TanımlarTCK 6, 252, 255
- 33. Yasaklanan davranışlarTCK 252, 255
- 44. Hediye ve ağırlama
- 55. Bağış, sponsorluk ve siyasi katkılar
- 66. Üçüncü kişiler ve durum tespitiTCK 252/1
- 77. Kayıtlar ve iç kontrol
- 88. Bildirim kanalı ve misilleme yasağı
- 99. Kişisel verilerin korunmasıKVKK md. 4, 5, 6, 7, 10, 12
- 1010. Eğitim ve duyuru
- 1111. Aykırılık ve sonuçlarıTCK 60, 253; Kabahatler K. 43/A
- 1212. Sorumluluk, gözden geçirme ve yürürlükİş K. 22
Hediye sınırı ve onay makamları şirketin seçimine göre yazılır; halka açık şirket, kamu iştiraki veya kooperatif için ek hüküm eklenir.
Uyum kurallarını yazılı hâle getirmek isteyen şirketler için.
Şirketler
Rüşvet ve yolsuzluğa karşı kurallarını tek metinde topla.
Uyum ve hukuk birimleri
Hediye, bağış ve üçüncü kişi süreçlerini kurala bağla.
Kamu ve yurt dışıyla çalışanlar
Kamu görevlileri ve yabancı kamu görevlileriyle ilişkileri netleştir.
Otomatik yapılan kontroller
- Hediye sınırının tutar ve yazıyla yazılması, nakit hediye yasağı
- Şirketin niteliğine göre TCK 252/8 hükmünün eklenmesi
- Bildirim kanalı, misilleme yasağı ve kişisel veri işleme hukuki sebepleri (KVKK md. 4, 5)
Bu belge uygun değilse
- Çalışanların çıkar çatışmalarını ayrıca düzenleyeceksen: Çıkar Çatışması Politikası
- Yeni politikayı çalışanlara duyurmak için: Politika Değişikliği Duyurusu
- Çevresel ve sosyal taahhütler için: Sürdürülebilirlik Politikası
Rüşvet ve yolsuzlukla mücadele politikası hakkında sık sorulanlar
Bu politika zorunlu mu?
Özel şirketler için genel bir kanuni zorunluluk yoktur. Ancak rüşvet suçu şirket yararına işlenirse şirket hakkında güvenlik tedbirleri (TCK 253, 60) ve idari para cezası (Kabahatler Kanunu md. 43/A) uygulanabilir; yazılı kurallar ve bildirim kanalı bu riski önlemeye yardım eder. Özel düzenlemeye tabi kuruluşlar ayrıca kendi mevzuatına uyar.
Rüşvet suçu nedir?
Görevinin ifasıyla ilgili bir işi yapması veya yapmaması için, doğrudan veya aracılar vasıtasıyla, bir kamu görevlisine veya göstereceği bir başka kişiye menfaat sağlamaktır (TCK 252/1). Menfaat teklif veya vaat edilip kabul edilmese de suç oluşur; bu durumda ceza yarı oranında indirilir (TCK 252/4). Kamu görevlisi olmasalar da halka açık anonim şirketler, kooperatifler, kamu iştiraki şirketler, kamu yararına çalışan dernekler ve kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları adına hareket eden kişilere menfaat sağlanması veya bu kişilerin menfaat kabul etmesi de rüşvet hükümlerine tabidir (TCK 252/8).
Yabancı kamu görevlilerine rüşvet de suç mu?
Evet. Rüşvet hükümleri yabancı devlet kamu görevlilerine, uluslararası kuruluş görevlilerine, yabancı mahkeme görevlilerine ve hakemlere de uygulanır; uluslararası ticari işlemler nedeniyle bir iş veya haksız yarar elde etmek amacıyla verilen menfaat de kapsamdadır (TCK 252/9). Belirli şartlarda yurt dışında işlenen bu suçlar için Türkiye'de soruşturma yapılır (TCK 252/10).
Şirketin sorumluluğu nedir?
Rüşvet suçunun işlenmesi suretiyle yararına haksız menfaat sağlanan tüzel kişiler hakkında, kanundaki şartlarla izin iptali ve müsadere gibi güvenlik tedbirlerine hükmolunur (TCK 253, 60). Suçun organ, temsilci veya şirketin faaliyeti çerçevesinde görev üstlenen bir kişi tarafından şirket yararına işlenmesi hâlinde şirkete ayrıca idari para cezası verilir (Kabahatler Kanunu md. 43/A).
Kolaylaştırma ödemesi yapılabilir mi?
Hayır. Rüşvet, kamu görevlisinin görevinin ifasıyla ilgili bir işi yapması veya yapmaması için menfaat sağlanmasıdır (TCK 252/1); görevin gereğine uygun bir işi hızlandırmak için yapılan ödeme de bu kapsama girebilir. Resmî harç ve ücretler yalnız makbuz karşılığında ödenir.
Hediye sınırı ne olmalı?
Özel sektör için kanunda genel bir tutar yoktur; sınırı şirket belirler. Nakit ve nakde çevrilebilir hediyeler, ihale veya sözleşme görüşmesi sürerken verilen hediyeler ve kamu görevlilerine sağlanan menfaatler politikada yasaklanır.
Bildirimde bulunan çalışan nasıl korunur?
Politika, iyi niyetle bildirimde bulunan veya incelemeye katılan kişiye olumsuz işlem yapılmasını yasaklar ve kimliğini gizli tutar. Bildirimlerdeki kişisel veriler amaçla sınırlı ve ölçülü işlenir (KVKK md. 4, 5).
Yasal dayanağı nedir?
5237 sayılı Türk Ceza Kanunu md. 6, 60, 235, 236, 252, 253, 255 ve 282; 5326 sayılı Kabahatler Kanunu md. 43/A; 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu md. 396 ve 399; 4857 sayılı İş Kanunu md. 19, 22, 25 ve 26; 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu.